|
SOSNA ZWYCZAJNA (Pinus sylvestris)
Sosna to piękne i majestatyczne drzewo, szczególnie ta białowieska.
Śmiało można powiedzieć, że
najwyższe sosny w Polsce rosną w Puszczy Białowieskiej.
Już przed wiekami sosny białowieskie były pozyskiwane na maszty statków
pływający po wielu akwenach ówczesnego świata. Mieszkańcy puszczy właśnie
w sosnach najczęściej zakładali barcie, by pozyskiwać tak cennych w tamtych
czasach miód. Nawet obecnie w puszczy jest jeszcze kilkanaście sosen bartnych,
choć liczba ich z rok na rok maleje.
W 2005 roku najsłynniejsza z sosen bartnych rosnącą na terenie Białowieskiego Parku
Narodowego zwaliła się. Jej próchniejący pień nie był już w stanie utrzymać
potężnego drzewa. Inna słynna bartna sosna z dobrze z zachowaną barcią także uschła
przed kilku laty. U jej podstawy można podziwiać wykanane z dębu zasklepienie barci, które
niegdyś zasłaniało barć na tej sosnie ulokowaną na wysokości kilkunastu metrów. Można też spotkać na terenie Puszczy Białowieskiej sosny z tzw. wyżarem (zdjęcie poniżej), czyli miejsce w pniu sosny , z którego bartnik pobierał łuczywo, które zapalone wykorzystywał do oszołomienia pszczół podczas pobierania miodu z barci. Duża sosna z potężnym wyżarem rośnie niedaleko Leśniczówki "Dziedzinak".
Jest to bardzo ładne drzewo, a na wyżarze dotąd widać bardzo dobrze ślady siekiery
bądź innego narzędzia, którym przed 100 a może więcej laty bartnik odłupywał kawałki sosnowego
pnia. Białowieski Parku Nardowy słynie także z rosnących na jego obszarze tzw. sosen kołnierzykowatych. Pochodzenie charatkerystycznego kołnierza korowego, który pojawia się na korze sosny nie jest jasne. Niektórzy wiąża go różnym nasłoneczniem, a przez to nagrzaniem, kory takiego drzewa przez Słonce, ale jest to jedna z wielu teorii. Według literatury najwyższe białowieskie sosny dorastają do 42-45 metrów wysokości , a obwód ich pnia na wysokości piersi dochodzi do 400cm, przy wieku maksymalnym 350-400 lat. Moje obserwację i pomiary potwierdzają te informacje. Osobiście przed kilku laty zmierzyłem dwie wywrócone przez wichurę olbrzymie sosny. Jedna z nich miała wysokość 40,5 metra, a druga 41,5 m. Najgrubszą sosna, której obwód zmierzyłem osobiście miała w pierścienicy 381 cm. |